Научниците предупредуваат - Астероид што ѝ се заканува на Земјата има сила од 22 атомски бомби

Во тишината на Вселената, далеку од секојдневните грижи и бучавата на планетата, еден древен патник неуморно кружи околу Сонцето. Неговото име е Бену и со години го привлекува вниманието на научниците ширум светот. Причината е едноставна, но истовремено и загрижувачка: постои мала, но реална можност тој еден ден да се судри со Земјата.

„Според процените на експертите од НАСА, астероидот Бену поминува во близина на нашата планета приближно на секои шест години. Иако поголемиот дел од овие прелетувања не претставуваат никаква опасност, деталните компјутерски симулации на неговата орбита укажале на еден датум кој особено се издвојува – 24 септември 2182 година. Тогаш, според пресметките, постои најголема веројатност за потенцијален судир, иако научниците нагласуваат дека ризикот останува релативно низок и се проценува на околу 1 спрема 2.700“, пренесе американскиот онлајн медиум Њузвик. (Newsweek).

„Она што дополнително предизвикува внимание кај научната заедница не е само можноста за удар, туку и енергијата што би можел да ја ослободи астероидот. Според процените, при евентуален судир, ослободената енергија би била еднаква на експлозија на околу 22 атомски бомби“, соопшти Спејс (Space.com)

Иако ваков настан не би предизвикал глобално уништување, како ударот кој предизвикал исчезнување на диносаурусите, последиците би биле сериозни и би се почувствувале на регионално ниво. Се очекуваат силни ударни бранови, големи пожари, како и климатски нарушувања, а прашината би можела привремено да го намали сончевото зрачење и да влијае врз екосистемите. Поради ваквите ризици, НАСА со години активно работи на следење и анализа на потенцијално опасните објекти во близина на Земјата. Во таа насока, уште во 2016 година беше лансирана мисијата „Осирис-рекс“ (OSIRIS-Rex), со цел да се приближи до астероидот, да ја лоцира неговата површина и да собере примероци од неговата структура. Леталото успешно стигна до астероидот, изврши собирање на материјал и во 2023 година го врати на Земјата, овозможувајќи им на научниците прв директен увид во составот на вакво небесно тело.

Анализите на добиените примероци покажаа дека Бену содржи јаглерод, вода и органски молекули – значајни елементи за настанок на животот. Овие податоци дополнително ја зголемуваат научната важност на астероидот, бидејќи придонесуваат за подобро разбирање на раните фази од формирањето на Сончевиот Систем. Истовремено, неговата структура – која се опишува како лабава збирка од карпи и прашина укажува дека евентуалните обиди за промена на неговата траекторија би можеле да бидат покомплексни од очекуваното. Бену не е единствен објект кој се следи. Научниците ширум светот редовно анализираат илјадници таканаречени објекти во близина на Земјата (NEO – Near-Earth Objects), користејќи напредни телескопи и радарски системи за навремено откривање на потенцијални закани.

Мисијата „Дарт“ веќе покажа дека е можно да се промени траекторијата на астероид. Во 2022 година, оваа мисија успешно го одврати еден помал астероид од неговата орбита, што беше оценето како историски успех во областа на планетарната одбрана. Историјата потсетува дека судирите со небесни тела не се реткост во геолошка временска скала. Најпознат пример е ударот „Чиксулуб“ (Chicxulub) пред околу 66 милиони години, кој доведе до масовно изумирање на диносаурусите. Иако Бену е значително помал по димензии, неговата потенцијална енергија при удар би била доволна да предизвика катастрофални последици на поширок регионален простор. Иако 2182 година изгледа далечна, научниците нагласуваат дека токму денес човештвото за првпат располага со технологија што овозможува навремено откривање, следење и потенцијално отстранување на вакви закани, што претставува значаен чекор во развојот на планетарната одбрана.

 МИА